must: zorunluluk ve yasak

Tabelalar, kurallar ve talimatlar ne yapmanız gerektiğini ve neyin yasak olduğunu söyler. İngilizce ikisini de tek bir küçük sözcükle söyler: must. You must wear a helmet. You mustn't smoke here. Bu ders must'ın nasıl çalıştığını ve en önemlisi mustn't'ın gerçekte ne anlama geldiğini gösteriyor.

must, can gibi çalışır

Anlam olarak must Türkçedeki -meli/-malı ekine yakındır. Ama biçim olarak tamamen farklıdır: Türkçede bu bir ektir ve kişi eki alır (gitmeliyim, gitmelisin, gitmeli). İngilizcede must ayrı bir sözcüktür, fiilin önüne gelir ve hiç değişmez: her özne için tek biçim. Arkasından fiilin yalın hali gelir. Bunu can'dan zaten biliyorsunuz: must da aynı kalıpla kurulur ve olumsuzluğu kendisi taşır: must not, neredeyse her zaman kısaltılmış haliyle mustn't.

• Kişi eki yok, -s yok: she must (asla she musts). Türkçedeki -meliyim/-melisin farkı burada yoktur; kişiyi yalnızca özne gösterir.
• to yok: we must stop (asla we must to stop).
• do yok: you mustn't ve Must I? (asla you don't must ya da Do I must?).

must: zorunluluk

must bir şeyin gerekli olduğunu söyler: bir kural, bir yasa ya da konuşanın kesin kararı. Visitors must sign in at reception. I must call my mother tonight. Tabelada ve yönetmelikte must otoritenin sesidir; günlük konuşmada çoğu zaman kişisel, kesin bir karardır: I must go now.

mustn't: yasak

mustn't "yapmamalısın, yapmak yasak" demektir: You mustn't touch that = ona dokunma, dokunmak yasak. Bu, Türkçedeki -mamalı ile iyi örtüşür. Tuzak başka yerde: Türkçede "zorunda değilsin" de bir olumsuzluktur ve onu mustn't ile çevirmek çok kolaydır. Bu yanlıştır.

mustn't = "yasak", asla "zorunda değilsin, gerek yok". "İstersen kal, istersen git, fark etmez" demek istiyorsanız mustn't kullanmayın: İngilizce bunun için don't have to der ve onu bir sonraki seviyede göreceksiniz. Şimdilik: must = yap; mustn't = yapma.

Sorular

Türkçede soru, sona eklenen mi ile kurulur (gitmeli miyim?). İngilizcede ise must, can'da olduğu gibi öznenin önüne geçer: Must I wear a tie? Must we leave now? Kısa cevaplar: Yes, you must ve No, you mustn't. must ile kurulan sorular biraz resmidir; insanlar çoğu zaman Do I have to…? diye sorar, ama bu aşamada Must I…? anlayıp kullanabilirsiniz.

Tabelaları okumak

Tabelalar çoğu zaman must'ı atıp kısa bir kalıp kullanır, tıpkı Türkçedeki Sigara içilmez, Park yapılmaz gibi: No smoking, No parking, Keep off the grass, Staff only. Bir tabelayı tam cümleyle açıklarken must ve mustn't geri gelir: No smoking = You mustn't smoke here; Staff only = Visitors mustn't enter.