Zdania względne niedefiniujące

W skrócie

Słowo	Do czego	Przykład
who	osoba	Marie Curie, who was born in Poland, ...
which	rzecz / miejsce	The tower, which was built in ..., ...
whose	właściciel (osoba lub rzecz) = którego/której	Dickens, whose novels ..., ...
, which	cała poprzednia myśl = polskie co	..., which amazed everyone.

Zawsze między przecinkami. Nigdy that, nigdy what. Zaimka nie wolno pominąć.

My brother who lives in Canada = jeden z kilku braci; My brother, who lives in Canada, = mój jedyny brat.

B1 · Lekcja 25 · Zdania względne niedefiniujące

Pełne objaśnienie z lekcji, która uczy tej reguły

W A2 poznałeś zdania względne, które mówią, o którą osobę lub rzecz chodzi: The woman who lives next door is a doctor. Teraz drugi rodzaj: zdanie, które tylko dorzuca dodatkową informację o kimś, kogo już znamy: Marie Curie, who was born in Poland, won two Nobel Prizes. Można je wyciąć, a zdanie dalej jest pełne. To zdanie względne niedefiniujące, które jest typowe dla opowiadania czyjegoś życiorysu.

Przecinki zmieniają znaczenie

W polskim każde zdanie z który oddzielamy przecinkami, więc po polsku Mój brat, który mieszka w Kanadzie, jest inżynierem może znaczyć obie rzeczy. Po angielsku jest inaczej: przecinki stawiamy tylko wokół dodatkowej informacji, a zdanie definiujące stoi bez przecinków. W mowie słychać krótką pauzę po obu stronach. Nie przenoś więc polskiego nawyku: przecinek po angielsku coś znaczy.

Te same słowa, inne znaczenie
Zdanie	Co z niego wynika
My brother who lives in Canada is an engineer.	Bez przecinków: mam kilku braci i chodzi mi o tego z Kanady.
My brother, who lives in Canada, is an engineer.	Z przecinkami: mam tylko jednego brata, a przy okazji mówię, że mieszka w Kanadzie.

Jedno polskie „który”, trzy angielskie słowa

Słowo	Do czego	Przykład
who	osoba	Frida Kahlo, who painted many self-portraits, was in pain for most of her life.
which	rzecz lub miejsce	The Eiffel Tower, which was built for a world fair, is now the symbol of Paris.
whose	właściciel czegoś: osoba albo rzecz	Charles Dickens, whose novels describe life in London, was very poor as a child.
which (after a comma at the end)	cała myśl poprzedniego zdania (po polsku: „co”)	Mozart wrote his first symphony at the age of eight, which amazed everyone.

whose, czyli „którego, której, których”

whose odpowiada polskiemu którego / której / których w znaczeniu przynależności (Dickens, którego powieści…), a nie pytajnemu czyj. Tak jak w polskim, działa też dla rzeczy: The old theatre, whose roof collapsed last winter, is closed to the public. Różnica: po angielsku whose się nie odmienia i zawsze stoi tuż przed rzeczownikiem, bez przedimka (whose roof, nie whose the roof).

which o całej myśli to polskie „co”

Gdy po polsku mówisz …, co wszystkich zdumiało, po angielsku piszesz which, nigdy what. W Mozart wrote his first symphony at the age of eight, which amazed everyone zdumiała nie symfonia, tylko sam fakt. Takie which stoi po przecinku, na końcu zdania.

Czego nie wolno

Nie that. W zdaniu definiującym that jest w porządku (the book that I read). Między przecinkami tylko who/which: The biography, which took ten years to write, won a prize, nigdy The biography, that took…
Nie pomijaj zaimka. W zdaniu definiującym można powiedzieć the book I read. Między przecinkami who lub which musi zostać: Charlie Chaplin, who everyone remembers as a film star, also wrote music.

Najczęstsze polskie błędy to what zamiast which w znaczeniu „co” oraz przecinki wokół zdania, które wskazuje, o kogo chodzi. Test: jeśli po wycięciu zdania dalej wiadomo, o kim mowa, to jest dodatek i stawiasz przecinki oraz who / which / whose. Jeśli bez niego nie wiadomo, o kogo chodzi, przecinków nie stawiasz.

Sprawdzian z przeczytanego

5 z 14 pytań, które ta lekcja zadaje w aplikacji. Należy wpisać formę albo wybrać odpowiedź.

Ernest Hemingway, ___ worked as a journalist, won the Nobel Prize in nineteen fifty-four.
My aunt, ___ is a famous singer, lives in New York.
The Mona Lisa, ___ hangs in the Louvre, is smaller than most people expect.
The castle,(who) walls are eight hundred years old, attracts thousands of tourists.
Steve Jobs,(who) company started in a garage, became one of the richest men in the world.

Przykłady z kursu

Zaznaczone słowo to miejsce, w którym działa reguła. Przycisk odtwarzania pozwala usłyszeć zdanie.

The painters, who were poor, sold their pictures cheaply.
Malarze, którzy byli biedni, tanio sprzedawali swoje obrazy.
My brother, who lives in Canada, is an engineer.
Mój brat, który mieszka w Kanadzie, jest inżynierem.
Have you read her autobiography, which came out last year?
Czytałeś jej autobiografię, która ukazała się w zeszłym roku?
Einstein, whose theories changed physics, failed his first university entrance exam.
Einstein, którego teorie zmieniły fizykę, oblał swój pierwszy egzamin wstępny na uniwersytet.
Marie Curie, who was born in Poland, won two Nobel Prizes.
Maria Curie, która urodziła się w Polsce, zdobyła dwie Nagrody Nobla.
She retired from the stage at sixty, which surprised her fans.
Wycofała się ze sceny w wieku sześćdziesięciu lat, co zaskoczyło jej fanów.
My grandfather, who fought in the war, never talked about it.
Mój dziadek, który walczył na wojnie, nigdy o niej nie opowiadał.
The composer's childhood home, whose garden he loved, is now a museum.
Dom z dzieciństwa kompozytora, którego ogród kochał, jest teraz muzeum.
The biography, which took ten years to write, won a major prize.
Biografia, której napisanie zajęło dziesięć lat, zdobyła ważną nagrodę.
The old theatre, whose roof collapsed last winter, is closed to the public.
Stary teatr, którego dach zawalił się zeszłej zimy, jest zamknięty dla publiczności.