When ve while ile past simple ve past continuous
Kısaca
| Görev | Zaman | Bağlaç |
|---|---|---|
| arka plan eylemi (uzun, zaten sürüyordu) | past continuous: was/were + -ing | while |
| araya giren eylem (kısa, araya girer) | past simple | when |
I was watching the news when the phone rang. / While I was watching the news, the phone rang.
Bağlaç cümlenin başına gelir ve ardından özne gelir. Hangi cümle önce gelirse gelsin olur. Başa gelen when/while cümlesinden sonra virgül konur.
A2 · 5. ders · Past simple ve past continuous bir arada
Bu kuralı öğreten dersten, açıklamanın tamamı
Bir hikâyede iki geçmiş zaman
Bu ayrım Türkçede de var. Haberleri izliyordum ile telefon çaldı aynı ikiliyi kurar. Biri zaten sürüp giden eylemdir, yani hikâyenin arka planı. Öteki o sırada aniden olan olaydır. İngilizcede arka plan past continuous ile anlatılır (was/were + -ing, Türkçedeki -iyordu). Araya giren olay ise past simple ile anlatılır (Türkçedeki -di). Bunlara arka plan eylemi ve araya giren eylem diyoruz.
| Görev | Zaman | Örnek |
|---|---|---|
| arka plan eylemi (zaten sürüyordu) | past continuous | I was watching the news |
| araya giren eylem (o sırada oldu) | past simple | the phone rang |
İkisi birleşince klasik hikâye cümlesi çıkar: I was watching the news when the phone rang. Türkçesi: Telefon çaldığında haberleri izliyordum.
Bağlaçlar: when ve while
Asıl fark burada. Türkçede -ken ve -dığında fiilin sonuna eklenen eklerdir. İngilizcede while ve when ayrı kelimelerdir ve bağladıkları cümlenin başına gelirler. Arkalarından da öznesi ve zamanı olan tam bir cümle gelir. while "-ken, o sırada" demektir ve arka plan cümlesini açar: while I was watching the news. when "-dığında" demektir, bir ana işaret eder ve araya giren cümleyi açar: when the phone rang.
| Bağlaç | Neyle gelir | Örnek |
|---|---|---|
| while + past continuous | arka plan eylemi | While she was driving home, she saw the accident. |
| when + past simple | araya giren eylem | She was driving home when she saw the accident. |
Türkçede yan cümle hep önce gelir. İngilizcede ise iki cümleden biri önce gelebilir. when ya da while cümlesi başa geliyorsa ardından virgül konur, sona geliyorsa virgül gerekmez.
- While the reporter was speaking, the lights went out.
- The lights went out while the reporter was speaking.
- The crowd was cheering when the president arrived.
- When the president arrived, the crowd was cheering.
Türkçe konuşanların en sık yaptığı hata -keni birebir aktarmaktır. -ken zaman eki almaz, İngilizce while cümlesi ise alır. Ben izlerken için öznesiz ya da zamansız bir yarım cümle kurmayın. Özneyi ve was/were'ü mutlaka yazın, fiile de -ing ekleyin. Bağlacı da cümlenin sonuna değil, başına koyun. Bu bir eğilimdir, kesin kural değildir: when past continuous ile de gelebilir (When I was living in Rome, I met her). Emin değilseniz kalıba uyun. Ama araya giren eylemi asla continuous yapmayın. the phone was ringing while I watched the news hikâyeyi değiştirir, çünkü bu cümlede arka plan artık telefonun çalmasıdır.
İki cümle, iki zaman, tek hikâye
Kendinize iki soru sorun. Hangi eylem önce başladı ve hâlâ sürüyordu? O arka plandır, past continuous alır ve while ile açılır. Hangisi bir anda olup araya girdi? O da past simple alır ve when ile açılır: While the firefighters were searching the building, the roof collapsed.
Okuduğunu kontrol et
Bu dersin uygulamada sorduğu 14 sorudan 6 tanesi. Biçimi yaz ya da cevabı seç.
My father ___ the news when the lights went out.
While the police were searching the house, more journalists ___.
The crowd was cheering ___ the president arrived.
The witness was walking her dog when she(see) the fire.
The wall(collapse) while the children were playing in the garden.
While the guard was sleeping, the police(arrive).
Kurstan örnekler
İşaretli kelime, kuralın uygulandığı yerdir. Cümleyi dinlemek için oynat düğmesine bas.
Most people were sleeping when the earthquake hit.
Deprem olduğunda çoğu insan uyuyordu.
The crowd was cheering when the president arrived.
Cumhurbaşkanı geldiğinde kalabalık tezahürat yapıyordu.
The bridge collapsed while workers were repairing it.
İşçiler onarırken köprü çöktü.
While the reporter was speaking, the lights went out.
Muhabir konuşurken ışıklar gitti.
I was watching the news when the phone rang.
Telefon çaldığında haberleri izliyordum.
While she was driving home, she saw the accident.
Eve arabayla giderken kazayı gördü.
While the firefighters were searching the building, the roof collapsed.
İtfaiyeciler binayı ararken çatı çöktü.
What were you doing when the flood reached your street?
Sel senin sokağına ulaştığında ne yapıyordun?
Were you listening to the radio when they announced the result?
Sonucu açıkladıklarında radyo dinliyor muydun?
The robbers escaped while the guard was talking on his phone.
Bekçi telefonda konuşurken soyguncular kaçtı.
Kursta bu kuralı kullanan cümle sayısı: 36
Kendin dene
Bu kuralı kullanan bir cümleyi çevir. Uygulamadaki gibi, denetleyici bozulan kelimeyi işaretler ve arkasındaki kuralın adını verir.
Cümleler
İngilizce yaz
Cumhurbaşkanı geldiğinde kalabalık tezahürat yapıyordu.
Çeviride ana cümle önce, yan cümle (-dığında) sonra gelir.