Sıfat olarak üçüncü hâl (past participle)
Kısaca
| Konum | Örnek |
|---|---|
| düzenli -ed + isim | a closed road, a crowded beach, an abandoned castle |
| düzensiz + isim | a broken window, a hidden beach, a forgotten village, a stolen passport |
| be / look / seem + üçüncü hâl | The door was locked. It looks deserted. |
| zarf + üçüncü hâl | very crowded, completely frozen, a badly damaged boat |
Past simple değil, üçüncü hâl: broken, broke değil. Yüklemde be şart: Türkçedeki gibi fiilsiz kalmaz.
B1 · 47. ders · a broken window, a hidden beach: sıfat olarak üçüncü hâl (past participle)
Bu kuralı öğreten dersten, açıklamanın tamamı
bored ve interested gibi sıfatları biliyorsun. Bunlar aslında fiilin üçüncü hâlidir (past participle), ve hemen her üçüncü hâl sıfat olarak kullanılabilir. Bu sıfat önceki bir eylemin bıraktığı durumu anlatır, tıpkı Türkçedeki kırık cam, kilitli kapı, unutulmuş köy gibi. Biri camı kırdı, cam artık a broken window. Biri kapıyı kilitledi, artık the door is locked.
Her sıfat gibi iki yerde durur
Türkçede olduğu gibi ya ismin önüne gelir ya da be, look veya seem'den sonra. Tekilde ve çoğulda biçimi değişmez. Fark yüklemde çıkar: Türkçe Kapı kilitli. derken fiil kullanmaz, İngilizce ise be (ya da look, seem) olmadan kurulamaz: The door was locked.
| Konum | Kalıp | Örnek |
|---|---|---|
| ismin önünde, düzenli fiil (-ed) | a / the + -ed + isim | a closed road, a crowded beach, an abandoned castle |
| ismin önünde, düzensiz fiil | a / the + düzensiz üçüncü hâl + isim | a broken window, a hidden beach |
| be / look / seem'den sonra | isim + be / look / seem + üçüncü hâl | The door was locked. The village looks deserted. |
| önünde zarfla | very / completely / badly / well + üçüncü hâl | a badly damaged boat, The bridge is completely closed. |
Düzenli ve düzensiz fiiller
Türkçe durum sıfatını farklı eklerle kurar (kapalı, kırık, saklı, kırılmış). İngilizcede tek bir yol vardır: fiilin üçüncü hâli. Düzenli fiilde bu sadece -ed biçimidir: close → closed, lock → locked, crowd → crowded, abandon → abandoned. Düzensiz fiilde present perfect'ten bildiğin üçüncü hâli kullanırsın (I have broken, she has forgotten). Türkçedeki -(I)l- gibi ayrı bir edilgen eki eklenmez: broken tek başına "kırılmış" anlamına gelir.
| Fiil | Sıfat olarak üçüncü hâl | Örnek |
|---|---|---|
| break | broken | a broken window |
| hide | hidden | a hidden beach |
| forget | forgotten | a forgotten village |
| steal | stolen | a stolen passport |
| lose | lost | a lost bag |
| freeze | frozen | a frozen lake |
| tear | torn | a torn map |
Güçlendirmek ya da yumuşatmak
Zarf, Türkçedeki gibi doğrudan sıfatın önüne gelir: very crowded, completely frozen, badly damaged, well hidden, almost forgotten. Arkasına geçmez: a badly damaged boat doğrudur, a damaged badly boat yanlıştır.
Yüklemde be'yi atlama. Türkçede Kapı kilitli. tek başına bir cümledir, ama İngilizcede durumu anlatmak için mutlaka is / was / looks / seems gerekir: the door is locked. Fiilsiz bırakılan cümle ya eksik kalır ya da bir durumu değil, bir eylemi anlatır.
Sıfat bir DURUM adlandırır, eylem değil. The window is broken camın şu an ne hâlde olduğunu söyler; kimin, ne zaman kırdığını bilmen gerekmez. Eylemi ve onu yapanı anlatmak istersen bu ayrı bir yapıdır, o yüzden bu cümlelerde şeylerin hâlini anlat.
Üçüncü hâl yerine past simple kullanma. Düzenli fiilde ikisi aynı görünür (closed), ama düzensiz fiilde farklıdır: a broken window de, a broke window asla; a hidden beach de, a hid beach asla; a stolen bag de, a stole bag asla.
Okuduğunu kontrol et
Bu dersin uygulamada sorduğu 14 sorudan 6 tanesi. Biçimi yaz ya da cevabı seç.
Nobody knows about this(hide) beach.
She went to the police with her(steal) passport.
Don't use that ___ ladder.
We stayed in an old(forget) town by the sea.
They live in an ___ farmhouse with no electricity.
In January the lake looks ___ .
Kurstan örnekler
İşaretli kelime, kuralın uygulandığı yerdir. Cümleyi dinlemek için oynat düğmesine bas.
Is the canyon closed today?
Kanyon bugün kapalı mı?
In winter the waterfall looks frozen.
Kışın şelale donmuş görünüyor.
The old monastery seems completely deserted.
Eski manastır tamamen terk edilmiş gibi duruyor.
Don't climb on that broken fence.
Şu kırık çite çıkma.
The door of the lighthouse was locked.
Deniz fenerinin kapısı kilitliydi.
Be careful, it's a badly damaged bridge.
Dikkat et, bu çok kötü hasar görmüş bir köprü.
Our cottage had a beautifully decorated balcony.
Yazlığımızın güzelce dekore edilmiş bir balkonu vardı.
The footpath was overgrown, so we turned back.
Patikayı otlar basmıştı, biz de geri döndük.
The little cove seems sheltered from the wind.
Küçük koy rüzgârdan korunaklı gibi duruyor.
I reported my stolen passport at the airport.
Çalınan pasaportumu havalimanında bildirdim.
Kursta bu kuralı kullanan cümle sayısı: 42
Kendin dene
Bu kuralı kullanan bir cümleyi çevir. Uygulamadaki gibi, denetleyici bozulan kelimeyi işaretler ve arkasındaki kuralın adını verir.
Cümleler
İngilizce yaz
Şu kırık çite çıkma.
olumsuz emir