Zaman edatları

Geçen derste in, on ve at bir şeyin nerede olduğunu söylüyordu. Aynı üç kelime bir şeyin ne zaman olduğunu da söyler: at seven, on Monday, in July. Türkçe bunların hepsini tek bir ekle yapar: saat yedide, temmuzda, 2027'de. İngilizce ise üçe böler ve seçimi tek bir şey belirler: zaman parçasının büyüklüğü.

Büyüklük kuralı

Zamanı üç boyutta düşünün. Saat bir noktadır, uzunluğu yoktur. Gün, üstünde durduğunuz bir kutudur. Ay, mevsim ve yıl ise içinde bulunduğunuz uzun bir dönemdir. Nokta, gün, dönem: at, on, in.

at: saatte bir nokta

Her kesin saat at alır: at six, at six o'clock, at half past nine, at midnight. What time? (Saat kaçta?) sorusunun edatıdır: What time is the film? At eight. Dikkat: Türkçedeki altı buçuk İngilizcede tersine döner, önce yarım sonra saat gelir: half past six.

on: bütün bir gün

Türkçede pazartesi geliyorum deriz, gün adına hiçbir ek gelmez. İngilizcede gün adının önüne on gelir: on Monday, on Sunday, on my birthday. Günün bir bölümü eklense de hâlâ gündür ve on kalır: on Friday afternoon, on Monday morning. Gün kazanır. Çoğul gün adı Türkçedeki salıları gibi her demektir: on Tuesdays = her salı.

in: aylar, mevsimler, yıllar

Günden uzun her şey in alır. Aylar: in January, in August. Mevsimler: in spring, in summer, in autumn, in winter. Türkçedeki kışın, yazın gibi ek almış tek bir kelime yoktur; her zaman in + mevsim adı. Yıllar: in twenty twenty-seven. Türkçedeki iki bin yirmi yedi gibi okunmaz, yıl iki sayıya bölünür: twenty ve twenty-seven. Günün bölümleri de dönem sayılır, ama Türkçedeki sabah, akşam gibi tek başına kalmaz: in the morning, in the afternoon, in the evening, her zaman the ile.

Ay adlarını büyük harfle yazın: Türkçede ocak, temmuz küçük harfle yazılır ama İngilizcede January, July her zaman büyük harfle yazılır. Gün adları da öyle. Mevsimler ise iki dilde de küçük harfle yazılır.

İstisna: at night

Morning, afternoon ve evening in the alır. Night almaz. at night deyin: the yok, in değil at: I can't sleep at night. She works at night. Günün nokta gibi davranan tek bölümüdür; ezberleyin.

Ne kadar sürer: for

Ne zaman? değil ne kadar süre? sorusunun cevabında süre for ile verilir: for ten minutes, for an hour. Türkçede on dakika uyuyorum deriz ve boyunca çoğu zaman düşer. İngilizcede for düşmez.

Buluşmak için saat ayarlamak

Buluşma ayarlarken genellikle gün ve saat birlikte söylenir. İki sıra da doğrudur: on Friday at six ya da at six on Friday. Soru When? ya da What time? olur; Let's meet ... ya da See you ... buluşmayı ayarlar.

• When is the concert? - On Saturday at seven.
• Let's meet at half past six on Friday.
• See you on Monday at ten.

this, next, every, today ve tomorrow önünde edat kullanılmaz, tıpkı Türkçede bu yaz, gelecek pazartesi, her gün sözlerinin ek almaması gibi: next Monday, this summer, every day, tomorrow morning. On next Monday yanlıştır.

Aylar ve mevsimler