Present perfect simple czy continuous
W skrócie
| Znaczenie | Forma | Przykład |
|---|---|---|
| gotowy wynik | have + past participle | I've written the essay. |
| ile zrobiłeś | have + past participle | I've read three chapters. |
| sama czynność | have been + -ing | I've been revising. |
| jak długo | have been + -ing | I've been working for two hours. |
| czasowniki stanu (know, have, believe, belong) | have + past participle | I've known her for years. She has always believed in me. |
Liczba rzeczy → simple. Odcinek czasu → continuous (oprócz czasowników stanu). Przy since / for nie używaj czasu teraźniejszego, choć po polsku tak mówimy.
B1 · Lekcja 2 · Present perfect simple czy continuous?
Pełne objaśnienie z lekcji, która uczy tej reguły
Znasz już obie formy: I've read (have + past participle) i I've been reading (have + been + -ing). Obie mówią o czymś, co zaczęło się przed teraz i ma znaczenie teraz. Polski nie ma żadnej z nich: mówimy przeczytałem albo czytam od rana. Dlatego o wyborze decyduje jedno pytanie: czy mówię o tym, co jest ZROBIONE, czy o samej CZYNNOŚCI?
| Chcesz powiedzieć… | Użyj | Przykład |
|---|---|---|
| co jest skończone: wynik, który masz teraz | present perfect simple | I've written my essay. (It's done.) |
| ile czegoś zrobiłeś | present perfect simple | I've read three chapters. |
| o samej czynności, trwającej aż do teraz | present perfect continuous | I've been revising for the exam. (That's why I'm tired.) |
| jak długo czynność trwa | present perfect continuous | I've been studying since eight o'clock. |
| o stanie (know, have, believe, belong…) | present perfect simple — zawsze | I've known my tutor for two years. |
Wynik czy czynność?
Pomaga tu polski aspekt, choć tylko jako wskazówka. Forma simple patrzy na gotowy wynik, podobnie jak czasownik dokonany: przeczytałem, napisałem. Forma continuous patrzy na samą pracę: czas, wysiłek, ślady, które zostawiła (zmęczone oczy, papiery na biurku). Tak działa niedokonane pisałem albo piszę od rana. Czy praca jest już skończona, forma continuous w ogóle nie mówi.
- I've written my essay. Gotowe, mogę je oddać.
- I've been writing my essay. Tym się zajmowałem; może jeszcze nie skończyłem.
- I've been working in the library since lunch. Sama czynność i to, jak długo trwa.
Ile czy jak długo?
To najprostszy test. Liczba rzeczy (three chapters, twenty words, two essays) idzie z formą simple, bo policzyć można tylko to, co skończone. Odcinek czasu (for two hours, since Monday, all morning) idzie z formą continuous, bo mierzysz czynność.
- How many pages have you read? — I've read fifty pages.
- How long have you been reading? — I've been reading all afternoon.
Nie łącz liczby rzeczy z formą continuous. I've been reading three chapters jest błędem. Powiedz I've read three chapters, a jeśli chodzi ci o czas, I've been reading for three hours.
Najczęstszy błąd Polaka: po polsku czynność trwającą do teraz wyrażamy czasem teraźniejszym (uczę się od ósmej, czytam od godziny). W angielskim przy since, for i how long nie używaj present simple ani present continuous. I study since eight i I'm studying since eight są błędne; potrzebujesz have been + -ing.
Czasowniki stanu zostają w formie simple
Niektóre czasowniki opisują stan, a nie czynność: nic się nie dzieje, coś po prostu jest prawdą. Najczęstsze to know, have (w znaczeniu mieć, posiadać), believe i belong. Nie przyjmują tu formy -ing, nawet gdy mówisz, jak długo.
- I've known about the exam since Monday. Nigdy I've been knowing.
- She's had her laptop for three years. Nigdy She's been having her laptop.
- My tutor has always believed in me. Nigdy has been believing.
- This textbook has belonged to the library for years.
Po polsku mówimy znam ją od dwóch lat, w czasie teraźniejszym. Po angielsku I know her for two years jest błędem, tak samo jak I've been knowing her. Gdy przy know, have (posiadać), believe lub belong pojawia się how long, for albo since, użyj have + past participle.
Sprawdzian z przeczytanego
6 z 17 pytań, które ta lekcja zadaje w aplikacji. Należy wpisać formę albo wybrać odpowiedź.
I'm so tired. ___ for the test all evening.
___ for two hours, and she still hasn't finished.
How long ___ learning French?
She's(have) the same laptop since she started university.
We've(believe) in you from the start.
I've(write) two essays this week.
Przykłady z kursu
Zaznaczone słowo to miejsce, w którym działa reguła. Przycisk odtwarzania pozwala usłyszeć zdanie.
I've been writing my essay.
Piszę swój esej.
I've known my tutor for two years.
Znam swojego opiekuna naukowego od dwóch lat.
That old dictionary has belonged to our family for fifty years.
Ten stary słownik należy do naszej rodziny od pięćdziesięciu lat.
She has always believed that practice is more important than talent.
Ona zawsze wierzyła, że praktyka jest ważniejsza niż talent.
I've been highlighting my notes all morning, but I've only covered two topics.
Całe przedpołudnie zakreślałem notatki, ale opracowałem tylko dwa tematy.
Zdania z kursu, w których występuje ta reguła: 5
Do samodzielnego przećwiczenia
Zdanie do przetłumaczenia, w którym działa ta reguła. Tak jak w aplikacji, sprawdzanie zaznacza błędne słowo i wskazuje regułę, której dotyczy błąd.
Zdania
Napisz po angielsku
Piszę swój esej.
czynność trwająca od jakiegoś czasu do teraz, nie wynik (present perfect continuous)