did ile past simple olumsuzu

Ne olduğunu artık söyleyebiliyorsun: I watched a film, She saw a comedy, They went to the cinema. Bu derste olmayanı söyleyeceğiz. Bu kısım olumlu cümleden daha kolay, çünkü düzensiz geçmiş biçimlerinin hiçbirine gerek yok.

Tek kelime yeter: didn't

Türkçede olumsuzluk da geçmiş zaman da fiile ek olarak gelir: izle-me-di-m. İngilizcede bu iki parça fiilden ayrılır ve tek bir kelime olur: didn't (did, yani do'nun geçmişi + not). Kabaca Türkçedeki -medi ekinin fiilden kopup önüne geçmiş hâli gibi düşün. Fiil ise ek almadan, yalın hâliyle kalır; Türkçede izle kökü gibi: I watched → I didn't watch; She saw → She didn't see. Present simple'daki don't / doesn't ile aynı düzen, sadece bir zaman geride.

Olumsuz sütuna bak: her satırda didn't. Türkçede kişi eki her kişide değişir (gitmedim, gitmedin, gitmedi, gitmedik, gitmediler); İngilizcede değişmez, present'taki don't / doesn't ayrımı da yoktur. Fiil de hep yalın hâlde: like, see, go, watch, enjoy. Kişiyi yalnızca özne gösterir, bu yüzden özneyi atamazsın: Türkçede Beğenmedim tek başına cümledir, İngilizcede I olmadan cümle olmaz.

Geçmiş zaman didn't'e geçer

Bir cümlede geçmişi her zaman tek bir kelime taşır. Olumlu cümlede bu asıl fiildir (watched, saw, went). Olumsuzda did taşır, asıl fiil de geçmiş biçimini bırakır. Geçmiş zaman iki kez söylenmez.

• I watched the film. → I didn't watch the film. (didn't watched değil)
• He saw the trailer. → He didn't see the trailer. (didn't saw değil)
• We went out last night. → We didn't go out last night. (didn't went değil)
• They bought tickets. → They didn't buy tickets. (didn't bought değil)

Asıl tuzak düzensiz fiillerde. Geçen derste saw, went, bought, had biçimlerini ezberledin ve artık bunlar sana "geçmiş" gibi geliyor. Ama didn't'ten sonra onları bırak: Türkçede -medi eklendiğinde kök değişmediği gibi, burada da fiil hep yalın hâldedir: didn't see, didn't go, didn't buy, didn't have. didn't'ten sonra düzensiz geçmiş biçimi yazdıysan cümle yanlıştır; yalın hâli geri koy.

didn't nereye gelir

Türkçede olumsuzluk cümlenin sonundaki fiilde durur. İngilizcede didn't özne ile asıl fiilin arasına, fiilden hemen önce gelir; present'ta don't ve doesn't nereye geliyorsa oraya. not tek başına fiilin önüne konmaz (I not liked değil); mutlaka did ile gelir. Cümlenin geri kalanı yerinde kalır: We didn't see the film on Saturday.

Uzun biçim did not'tır. Yazıda görürsün, konuşmada da biri çok net ya da kararlı olmak istediğinde duyarsın: I did not like that film. Günlük konuşmada normal olan didn't'tir.

Beğenmediğini söylemek

Türkçede bir filmi ya da şarkıyı "beğenmek" dediğin yerde İngilizce like kullanılır. Film, dizi ve müzik hakkındaki görüşlerin kalıbı bu: I didn't like the ending, We didn't enjoy the concert, She didn't understand the story. Olumlu bir cümleyle yan yana zıtlık kurar: I liked the actors, but I didn't like the story.

be yine istisna. Geçmişteki olumsuzu wasn't / weren't'tir ve did hiç kullanılmaz. Türkçedeki Film iyi değildi cümlesinde fiil yok gibi görünür, ama İngilizcede be fiili şarttır: The film wasn't good; didn't be good değil, didn't good da değil. didn't yalnızca be dışındaki fiiller içindir.